Twee jaar Drentse Aanpak Ondermijning: scherpere focus op zorgcriminaliteit en jongeren

ASSEN – De Drentse Aanpak Ondermijning (DAO) bestaat twee jaar. Overheden in Drenthe werken binnen deze aanpak intensief samen om ondermijnende criminaliteit tegen te gaan. Die inzet werpt zijn vruchten af: het aantal meldingen bij Meld Misdaad Anoniem is in twee jaar tijd met ruim 46 procent gestegen. De DAO markeert het jubileum met een nieuwe fase, waarin extra aandacht uitgaat naar zorgcriminaliteit en het voorkomen dat jongeren in de criminaliteit belanden.

Volgens burgemeester Eric van Oosterhout, bestuurlijk portefeuillehouder van de DAO, laat de stijging van het aantal meldingen zien dat de aanpak werkt. “In 2023 werden er 775 meldingen gedaan, in 2025 zijn dat er 1135. Dat betekent dat inwoners en ondernemers signalen beter herkennen en ook daadwerkelijk melden.”

Bewustwording loont

De afgelopen twee jaar lag de nadruk vooral op bewustwording en het vergroten van de meldingsbereidheid. Zo gingen ambtenaren ‘de boer op’ om agrariërs te informeren over signalen van ondermijning in het buitengebied, stond de Ondermijningsbus in vrijwel alle Drentse gemeenten en werden jongeren via een indringende theatershow geconfronteerd met de risico’s van snel en ogenschijnlijk makkelijk geld.

“Wat eerst voor veel mensen een abstract begrip was, wordt nu steeds concreter,” aldus Van Oosterhout. “Dat is essentieel, want ondermijning raakt uiteindelijk iedereen.”

Nieuwe fase: verdiepen en doorpakken

Na twee jaar verschuift de focus. Onder­mijning beperkt zich niet alleen tot loodsen of het buitengebied, maar blijkt ook steeds vaker plaats te vinden in sectoren waar het minder snel wordt verwacht, zoals de zorg. Daarom zet de DAO de komende periode nadrukkelijk in op drie speerpunten: zorgcriminaliteit, jonge aanwas en een weerbare overheid.

Zorgcriminaliteit

Zorgcriminaliteit vormt een groeiend probleem, waarbij gemeenschapsgeld dat bedoeld is voor kwetsbare inwoners in verkeerde handen terechtkomt. Wethouder Jan Broekema (Assen), bestuurlijk trekker zorgcriminaliteit binnen de DAO, noemt de impact groot.

“Het gaat om geld voor kinderen, ouderen en mensen die afhankelijk zijn van goede zorg. Misbruik daarvan is niet alleen fraude, maar ook moreel verwerpelijk. Door betere signalering, kennisdeling en samenwerking tussen zorgaanbieders, gemeenten en opsporingsdiensten willen we hier veel gerichter tegen optreden.”

Jongeren en criminele uitbuiting

Ook het voorkomen dat jongeren het criminele pad op gaan, krijgt extra aandacht. Jongeren worden steeds vaker benaderd met beloftes van snel geld en weinig risico. Ankie van Tongeren, wethouder in Borger-Odoorn en bestuurlijk trekker jonge aanwas, benadrukt het belang van preventie.

“Door samen te werken met scholen, ouders en jongerenwerk en door jongeren perspectief te bieden, kunnen we voorkomen dat zij in de criminaliteit belanden. Weerbaarheid en bewustwording zijn hierbij cruciaal.”

Dit thema staat ook centraal tijdens het congres over criminele uitbuiting onder jongeren, dat op 18 februari in Assen wordt gehouden.

Weerbare overheid

Criminelen maken actief gebruik van zwakke plekken in regels, vergunningverlening en toezicht. Een weerbare overheid betekent volgens de DAO dat bestuurders en ambtenaren signalen herkennen, goed samenwerken en beschikken over de juiste middelen om op te treden. Door regels en werkwijzen beter op elkaar af te stemmen, moet worden voorkomen dat criminelen uitwijken naar gemeenten waar de controles minder streng zijn.

Blijvende gezamenlijke verantwoordelijkheid

De strijd tegen ondermijning is volgens de betrokken bestuurders geen tijdelijke actie, maar een langdurige gezamenlijke verantwoordelijkheid van overheden, politie, justitie, maatschappelijke organisaties én inwoners.

“Hoe meer ogen en oren, hoe minder ruimte criminelen krijgen,” besluit Van Oosterhout. “De Drentse Aanpak Ondermijning gaat door, met nieuwe accenten en dezelfde duidelijke ambitie: criminelen in Drenthe geen ruimte geven.”